عضو هیئت عالی بانک مرکزی:
مدلهای تکبعدی «نئولیبرالی» برای اقتصاد ایران فقرآفرین است
نقدینه - عضو هیئت عالی بانک مرکزی با آسیبشناسی سیاستهای اقتصادی، نسخههای تکبعدی که صرفاً بر «مهارت تورم» از طریق ریاضت اقتصادی تمرکز دارند را برای شرایط ایران ناکارآمد و آسیبزا دانست و با تأکید بر ضرورت گذار به یک الگوی «چندهدفه»، اعلام کرد: بانک مرکزی به دنبال پیادهسازی «استقلال مسئولانه» است؛ مدلی که در آن، سیاستهای پولی به جای انقباض صرف بر هدایت هوشمند نقدینگی به بخشهای مولد تمرکز داشته و همزمان با مهار تورم، به اشتغال و کاهش نابرابری نیز توجه میکند.
به گزارش پایگاه خبری نقدینه ، دکتر محمد نادعلی روز یکشنبه در پنل تخصصی «هماهنگی و سازگاری سیاستهای اقتصادی در مهار تورم و صیانت از ارزش پول ملی» سی و سومین همایش سالانه سیاستهای پولی و ارزی در تبیین سازوکار هماهنگی سیاستهای اقتصادی، اظهار داشت: ما با سه لایه از سیاستگذاری مواجهیم؛ سیاستهای کلان اقتصادی (پولی، ارزی، مالی و تجاری)، سیاستهای احتیاطی خرد که به سلامت بانکها و مدیریت نقدینگی آنها میپردازد و سیاستهای احتیاطی کلان که بر ثبات کل شبکه مالی تمرکز دارد. برای صیانت از ارزش پول ملی، این لایهها باید در یک منظومه هماهنگ عمل کنند.
این عضو هیئت عالی بانک مرکزی با اشاره به دو رویکرد متفاوت در اقتصاد، بیان کرد: نگاه اول که اصطلاحاً نئولیبرال نامیده میشود، بر تکهدفی بودن تمرکز دارد؛ یعنی تمام سیاستها (پولی، مالی و تجاری) فقط برای مهار تورم تنظیم میشوند. در این مدل، بانک مرکزی باید استقلال کامل داشته باشد، نرخ ارز شناور مطلق باشد و دولت نیز سیاستهای ریاضتی اتخاذ کند.
دکتر نادعلی در نقد این رویکرد برای اقتصاد ایران یادآورشد: این نگاه، پیشفرضهایی مانند دولت حداقلی و بازار آزاد واقعی را میطلبد که در اقتصاد ایران با وجود چالشهای تحریم، جنگ و نقش حمایتی دولت، نه تنها به هدف تورمی نمیرسد، بلکه به گسترش فقر، افزایش بیکاری و نارضایتیهای اجتماعی منجر میشود. تجربه برخی کشورهای در حال توسعه نیز نشان داده که اجرای کورکورانه این مدل، خروجی جز نابودی تولید و نابرابری نداشته است.
وی در تشریح الگوی جایگزین «چندهدفه» که مدنظر سیاستگذاران جدید است، تصریح کرد: در این رویکرد، استقلال بانک مرکزی معنای جدیدی مییابد که آن "استقلال مسئولانه" است؛ یعنی بانک مرکزی علاوه بر پایداری قیمتها، در برابر وضعیت معیشتی مردم نیز پاسخگوست.
دکتر نادعلی اجزای این الگوی هماهنگ را شامل سیاست پولی: تمرکز بر هدایت اعتبار به سمت بخشهای مولد و مدیریت هوشمند نقدینگی، بهجای انقباض محض، سیاست ارزی: عبور تدریجی به سمت نرخهای بازار با هدف مدیریت نوسانات، نه آزادسازی کامل و رها کردن بازار، سیاست مالی: هدفمند کردن حمایتهای رفاهی برای دهکهای پایین درآمدی، بهجای توزیع ناعادلانه یارانهها و سیاست تجاری: تنظیم تعرفهها و روابط بینالملل در خدمت مهار تورم و حمایت از تولید داخلی عنوان کرد.
عضو هیئت عالی بانک مرکزی در پایان تأکید کرد: ما برای عبور از بنبستهای تورمی گذشته، نیازمند سازگاری کامل میان دستگاههای اجرایی هستیم. هدف ما این است که سیاستهای مالی، تجاری و ارزی دولت، در خدمت یک هدف بزرگتر یعنی مهار تورم در کنار رونق اشتغال و تولید قرار گیرد.